Het Boekenbal: Matchfixing, van goksyndicaat tot Knipoog-Kroaat

01 september 2015 | Erwin Meeks | Boekenbal

Ondanks vele onderzoeken, verdachtmakingen en verhoorsessies, krijgen politie en justitie wereldwijd nauwelijks grip op het fenomeen matchfixing. Ondertussen beheerst het matchfixing-probleem de hele voetbalwereld en zijn er zelfs wedstrijden in de Champions League en op diverse Wereldkampioenschappen omgekocht. Althans, dat is wat onderzoeksjournalist Declan Hill op een zeer confronterende wijze aantoont in zijn boek Matchfixing, Voetbal en de georganiseerde misdaad. Deze ongewapende Canadees, zoals de schrijver zichzelf typeert, hoopt het voetbal te vrijwaren van maffiapraktijken, geweld en corruptie door er in de eerste plaats zoveel mogelijk over te weten te komen. De informatie die Hill vervolgens deelt, is een pijnlijke openbaring voor de (te) goedgelovige voetbalromanticus.

Een waargebeurde thriller

Het boek bevat vierhonderd pagina’s aan ‘zware kost’ over de doelen, de werking, de gevolgen en ‘simpelweg’ de waarheid van matchfixing. Maar echt gemakkelijk is het zeker niet om tot een goed onderzocht en onderbouwd verhaal te komen over hoe omkoping het voetbal en andere sporten verziekt. In deze waargebeurde thriller maakt Hill duidelijk dat ‘zijn levenswerk’ een bijzonder risicovolle aangelegenheid is. Het verslag van zijn belevenissen en ontdekkingen in vooral China, Maleisië, Vietnam en de stadstaat Singapore is daarvan het bewijs. In de ‘Oriënt’ bevindt zich zonder twijfel het zwaartepunt van het illegale gokken op ‘geregisseerde’ sportwedstrijden, en hier zijn ze niet vies van een beetje intimidatie, manipulatie of chantage. Sterker nog: de hoofdrolspelers verloochenen met plezier alle sportieve en menselijke waarden en houden een ‘systeem’ draaiende waarvan iedereen zogenaamd ‘beter’ wordt.

Welkom in Villa Valuta

Met zijn onthullingen beukt de Canadese schrijver in op het hart van de oprechte voetballiefhebber. Hij beukt tegen een deur van een goed verstopte kamer waar het sleutelgat, tegen beter weten in, van is afgeplakt. Maar wie van voetbal houdt en de ontwikkelingen in het wereldje volgt, die weet diep van binnen dat het bestaan van matchfixing niet te ontkennen valt. En wie met het lood in de voetbalschoenen het boek leest, die voelt dat de informatie waarmee het corruptie-kamertje gevuld wordt al snel uitstijgt boven de informatie in de andere kamertjes van het voetbalhart. Want wat valt er nog te geloven van wat je op het veld ziet? Is er echt sprake van een spectaculaire overwinning, of is de doelman van de tegenpartij veranderd in een hulpeloze trekpop in ruil voor een goed gevuld envelopje met geld?

Dus veel voetbalsprookjes blijken opeens een grotere illusie dan de attractie Villa Volta in de Efteling. Alleen is er in het voetbal meer sprake van Villa Valuta: (bijna) alles draait om geld. Slechts een klein deel van het omkopen van spelers of scheidsrechters dient een sportief doel, zoals het voorkomen van degradatie of het winnen van een voorronde in de Champions League. De meerderheid van de matchfixing heeft echter als doel om te komen tot winstmaximalisatie en stabilisatie (zekerheid creëren) rondom weddenschappen bij (regionale) bookmakers, over bijvoorbeeld het aantal gele kaarten, de eerste inworp of het scoreverloop in een wedstrijd.

Gokkers, runners, goksyndicaten en Knipoog-Kroaten

Declan Hill doet stap voor stap uit de doeken hoe de matchfixing in zijn werk gaat. Met de hulp van bekenden vanuit zijn promotieonderzoek in de Sociologie aan de Universiteit van Oxford, legt hij uit hoe spelers de geplaatste weddenschappen laten uitkomen zonder dat dit bij de (televisie-)kijker teveel argwaan wekt. Hij vertelt ook over het fenomeen ‘runners’: vertrouwelingen van voetballers die van hun positie misbruik maken door bijvoorbeeld als tussenpersoon te fungeren. De grote kracht van het boek is dat al deze facetten van matchfixing aan bod komen: van goksyndicaat tot Knipoog-Kroaat. Deze laatste bijnaam behoort toe aan de Kroatische speler Domagoj Vida, die al knipogend leek te suggereren dat de dubieuze uitschakeling van Ajax in de Champions League van 2011 ‘gefixt’ was.

De overdaad aan informatie, insinuaties en beschreven personen, maakt het echter tegelijkertijd tot een zeer complex boek. Over bepaalde boeken zegt men wel eens dat je ervoor moet hebben gestudeerd, maar om Matchfixing volledig te doorgronden moet je toch op zijn minst stage hebben gelopen bij de maffia. Daar komt nog bij dat de Nederlandse vertaling richting het einde steeds meer te wensen overlaat. Blijkbaar was de vertaler de sombere voetbalwerkelijkheid halverwege ook moe en heeft hij daarna de moeilijkste zinnen aan Google Translate overgelaten. Misschien zat hij ook wel in het complot, en is hij net als de vele scheidsrechters, spelers en politie-functionarissen omgekocht? Na het lezen van dit boek ga je alles geloven…

Bekijk op bol.com

Erwin Meeks

Erwin Meeks is de eigenaar van VoetLicht Media en werkt daarnaast als (voetbal-)schrijver en eindredacteur. Namens VoetbalTube bespreekt hij tweewekelijks nieuwe of opmerkelijke boeken over of uit de voetbalwereld. De beelden op VoetbalTube zeggen vaak meer dan duizend woorden, maar voetbalboeken kijken op hun beurt weer verder dan het beeld.

FacebookTwitterGoogle+

Bekijk ook..

Reageer